7.6 Kwalifikacje w energetyce

6.1 Zmiany w prawie energetycznym

      Ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 roku o zmianie ustawy - Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2011 Nr 205, poz. 1208) wprowadza zasadnicze zmiany dotyczące obowiązku okresowego potwierdzania kwalifikacji zawodowych.

      Po pierwsze - uchylony został w art. 54 ust. 1a, traktujący o sprawdzaniu wymagań kwalifikacyjnych co 5 lat.

      Po drugie – pozostawiono obowiązek okresowego potwierdzania kwalifikacji zawodowych w razie stwierdzenia:

      1) że eksploatacja urządzeń, instalacji lub sieci jest prowadzona niezgodnie z przepisami dotyczącymi eksploatacji,

          na wniosek pracodawcy, inspektora pracy, Prezesa URE lub innego organu właściwego w sprawach regulacji

          gospodarki paliwami i energią.

      2) do art. 54 wprowadzono ust. 1c, zgodnie z którym sprawdzenie spełnienia wymagań kwalifikacyjnych przeprowadza się

          także w przypadku:

      a) wniosku pracodawcy:

         - gdy osoba zajmująca się eksploatacją sieci, urządzeń lub instalacji określonych w przepisach, o których mowa w ust. 6,
           posiada kwalifikacje potwierdzone świadectwem, ale w ciągu kolejnych pięciu lat nie zajmowała się eksploatacją urządzeń,
           instalacji lub sieci, których uprawnienie dotyczy,

      b) osób zajmujących się eksploatacją urządzeń, instalacji lub sieci, świadczących usługi na rzecz konsumentów
          w rozumieniu ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. Nr.16, poz. 93, z późn. zm.) oraz
          mikroprzedsiębiorców, małych lub średnich przedsiębiorców, w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności - 
          co pięć lat.

      Ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 roku o zmianie ustawy - Prawo energetyczne zwalnia pracowników energetyki z konieczności zdawania co pięć lat egzaminów potwierdzających wcześniej zdobyte uprawnienia.

      Po trzecie – zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 roku o zmianie ustawy - Prawo energetyczne, świadectwa potwierdzające kwalifikacje w zakresie eksploatacji urządzeń, instalacji lub sieci wydane przez komisje kwalifikacyjne na podstawie dotychczasowych przepisów stają się świadectwami bezterminowymi z wyłączeniem świadectw potwierdzających kwalifikacje zawodowe osób zajmujących się eksploatacją urządzeń, instalacji lub sieci, a świadczących usługi na rzecz konsumentów, mikro, małych i średnich przedsiębiorców, które zachowują ważność do czasu upływu terminu, na jaki zostały wydane.

2. Zasady stwierdzania posiadania kwalifikacji

      Rodzaj i zakres wymaganych kwalifikacji osób zatrudnionych przy eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych określa Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 28 kwietnia 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci [Dz. U. z 2003 r., Nr 89, poz. 129, poz.1184 oraz z 2005 r. Nr 141, poz. 1189].

      2.1 Eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci mogą zajmować się osoby, które spełniają wymagania
           kwalifikacyjne dla następujących rodzajów prac i stanowisk pracy:

      1) eksploatacji - do których zalicza się stanowiska osób wykonujących prace w zakresie obsługi, 
           konserwacji, remontów, montażu i kontrolno-pomiarowym;     

      2) dozoru - do których zalicza się stanowiska osób kierujących czynnościami osób wykonujących prace
          w zakresie określonym w pkt 1 oraz stanowiska pracowników technicznych sprawujących nadzór 
          nad eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci.

      2.2 Prace, o których mowa w pkt. 2.1, dotyczą wykonywania czynności:

      1) mających wpływ na zmiany parametrów pracy obsługiwanych urządzeń, instalacji i sieci

          z zachowaniem zasad bezpieczeństwa i wymagań ochrony środowiska - w zakresie obsługi;     

      2) związanych z zabezpieczeniem i utrzymaniem należytego stanu technicznego urządzeń,

          instalacji i sieci - w zakresie konserwacji;

      3) związanych z usuwaniem usterek, uszkodzeń oraz remontami urządzeń, instalacji i sieci

          w celu doprowadzenia ich do wymaganego stanu technicznego - w zakresie remontów;

      4) niezbędnych do instalowania i przyłączania urządzeń, instalacji i sieci - w zakresie montażu;

      5) niezbędnych do dokonania oceny stanu technicznego, parametrów eksploatacyjnych,  jakości regulacji

          i sprawności energetycznej urządzeń, instalacji i sieci - w zakresie kontrolno-pomiarowym.

      3. Nie wymaga się potwierdzenia posiadania kwalifikacji w zakresie obsługi urządzeń i instalacji u użytkowników eksploatujących urządzenia elektryczne o napięciu nie wyższym niż 1 kV i mocy znamionowej nie wyższej niż 20 kW, jeżeli w dokumentacji urządzenia określono zasady jego obsługi;     

     4, Rodzaje urządzeń, instalacji i sieci, przy których eksploatacji jest wymagane posiadanie kwalifikacji, określa załącznik nr 1.

      Grupa 1. Urządzenia, instalacje i sieci elektroenergetyczne wytwarzające, przetwarzające, przesyłające i zużywające energię elektryczną:      

      1) urządzenia prądotwórcze przyłączone do krajowej sieci elektroenergetycznej

          bez względu na wysokość napięcia znamionowego;

      2) urządzenia, instalacje i sieci elektroenergetyczne o napięciu nie wyższym niż 1 kV;

      3) urządzenia, instalacje i sieci o napięciu znamionowym powyżej 1 kV;

      4) zespoły prądotwórcze o mocy powyżej 50 kW;

      5) urządzenie elektrotermiczne;

      6) urządzenia do elektrolizy;

      7) sieci elektrycznego oświetlenia ulicznego;

      8) elektryczna sieć trakcyjna;

      9) elektryczne urządzenia w wykonaniu przeciwwybuchowym;

    10) aparatura kontrolno-pomiarowa oraz urządzenia i instalacje automatycznej regulacji; sterowania

         i zabezpieczeń urządzeń i instalacji wymienionych w pkt 1-9

    11) urządzenia techniki wojskowej lub uzbrojenia;

    12) urządzenia ratowniczo-gaśnicze i ochrony granic.

      Grupa 2.Urządzenia wytwarzające, przetwarzajace. przesyłające i zużywające ciepło oraz inne urządzenia:

      1) kotły parowe oraz wodne na paliwa stałe, płynne i gazowe, o mocy powyżej 50 kW, wraz z urządzeniami pomocniczymi;

      2) sieci i instalacje cieplne wraz z urządzeniami pomocniczymi, o przesyle ciepła powyżej 50 kW;

      3) turbiny parowe oraz wodne o mocy powyżej 50 kW, wraz z urządzeniami pomocniczymi;

      4) przemysłowe urządzenia odbiorcze pary i gorącej wody, o mocy powyżej 50 kW;

      5) urządzenia wentylacji, klimatyzacji i chłodnicze, o mocy powyżej 50 kW;

      6) pompy, ssawy, wentylatory i dmuchawy, o mocy powyżej 50 kW;

      7) sprężarki o mocy powyżej 20 kW oraz instalacje sprężonego powietrza i gazów technicznych;

      8) urządzenia do składowania, magazynowania i rozładunku paliw, o pojemności składowania

          odpowiadającej masie ponad 100 Mg;

      9) piece przemysłowe o mocy powyżej 50 kW;

    10) aparatura kontrolno-pomiarowa i urządzenia automatycznej regulacji do urządzeń

          i instalacji wymienionych w pkt 1-9;

    11) urządzenia techniki wojskowej lub uzbrojenia;

    12) urządzenia ratowniczo-gaśnicze i ochrony granic.

      1) urządzenia do produkcji paliw gazowych, generatory gazu;

      2) urządzenia do przetwarzania i uzdatniania paliw gazowych, rozkładnie paliw gazowych,

          urządzenia przeróbki gazu ziemnego, oczyszczalnie gazu, rozprężalnie i rozlewnie gazu płynnego,

          odazotownie, mieszalnie;

      3) urządzenia do magazynowania paliw gazowych;

      4) sieci gazowe rozdzielcze o ciśnieniu nie wyższym niż 0,5 MPa (gazociągi i punkty redukcyjne, stacje gazowe);

      5) sieci gazowe przesyłowe o ciśnieniu powyżej 0,5 MPa (gazociągi, stacje gazowe, tłocznie gazu);

      6) urządzenia i instalacje gazowe o ciśnieniu nie wyższym niż 5 kPa;

      7) urządzenia i instalacje gazowe o ciśnieniu powyżej 5 kPa;

      8) przemysłowe odbiorniki paliw gazowych o mocy powyżej 50 kW;

      9) turbiny gazowe;

    10) aparatura kontrolno-pomiarowa, urządzenia sterowania do sieci, urządzeń i instalacji wymienionych w pkt 1-9.