| Organizacja bezpiecznej pracy |
 |
 |
 |
| Wpisany przez Administrator |
| Czwartek, 01 Październik 2009 11:24 |
7.7 Organizacja bezpiecznej pracy7.1 Przepisy związane z bezpieczeństwem elektrycznym 1) Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne [Dz.U.96.89.62] 2) Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane [Dz.U.06.156.1118] 3) Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności [Dz.U.04.204.2087] 4) Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim 5) Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 17 września 1999 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny 6) Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 28.04. 2003 roku, w sprawie 7) Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych Zasady wymagane przy eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci energetycznych powinny być określone w instrukcjach ruchu i eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych oraz w instrukcjach bezpiecznej pracy. 7.2 Wymagania ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne Art. 51. Projektowanie, produkcja, import, budowa oraz eksploatacja urządzeń, instalacji i sieci powinny zapewniać racjonalne i oszczędne zużycie paliw lub energii przy zachowaniu: 1) niezawodności współdziałania z siecią; 2) bezpieczeństwa obsługi i otoczenia po spełnieniu wymagań ochrony środowiska; 3) zgodności z wymaganiami odrębnych przepisów, a w szczególności przepisów: prawa budowlanego, 7.3 Wymagania ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane [Dz.U.06.156.1118] Art. 62.1.Obiekty budowlane powinny być w czasie ich użytkowania poddawane przez właściciela lub zarządcę kontroli: 1) okresowej, co najmniej raz w roku, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego: a) elementów budynku, budowli i instalacji narażonych na szkodliwe wpływy atmosferyczne i niszczące b) instalacji i urządzeń służących ochronie środowiska, c) instalacji gazowych oraz przewodów kominowych (dymowych, spalinowych i wentylacyjnych); 2) okresowej, co najmniej raz na 5 lat, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego i przydatności 7.4 Polskie Normy dotyczące sprzętu ochronnego PN-EN 61243-1:2007 Prace pod napięciem -- Wskaźniki napięcia -- Część 1: Wskaźniki typu pojemnościowego PN-EN 61243-1:2007/A1:2010 Prace pod napięciem -- Wskaźniki napięcia -- Część 1: Wskaźniki typu pojemnościowego PN-EN 61243-2:2002 Praca pod napięciem – Wskaźniki napięcia – Część 2: Wskaźniki PN-EN 61243-2:2002/A2:2003 Prace pod napięciem -- Wskaźniki napięcia -- Część 2: Wskaźniki rezystancyjne PN-EN 61243-3:2010 Prace pod napięciem -- Wskaźniki napięcia -- Część 3: Wskaźniki dwubiegunowe niskiego napięcia (oryg.) PN-EN 61243-5:2004 Prace pod napięciem -- Wskaźniki napięcia -- Część 5: Układy do sprawdzania obecności napięcia (VDS) PN-EN 60903:2006 Prace pod napięciem -- Rękawice z materiału izolacyjnego PN-EN 60855:1999 Rury izolacyjne wypełnione pianką i pręty pełne do prac pod napięciem PN-EN 60984:1998 Rękawy z materiału izolacyjnego do prac pod napięciem PN-EN 60984:1998/A1:2004 Rękawy z materiału izolacyjnego do prac pod napięciem PN-EN 61230:2011 Prace pod napięciem -- Przenośny sprzęt do uziemiania lub uziemiania i zwierania PN-EN 60895:2006 Prace pod napięciem -- Ubiory przewodzące do stosowania przy nominalnych napięciach PN-EN 61235:1999 Prace pod napięciem -- Rury izolacyjne puste do celów elektrycznych PN-EN 60743:2005 Prace pod napięciem -- Terminologia dotycząca urządzeń, sprzętu i narzędzi PN-EN 60743:2005/A1:2010 Prace pod napięciem -- Terminologia PN-EN 61219:1997 Prace pod napięciem -- Sprzęt do uziemiania lub uziemiania i zwierania, w którym zastosowano lance PN-EN 60832-2:2010 Drążki izolacyjne i uniwersalne elementy robocze do prac pod napięciem PN-EN 60832-1:2010 Prace pod napięciem -- Drążki izolacyjne i narzędzia wymienne -- Część 1: Drążki izolacyjne (oryg) PN-EN 60832-2:2010 Prace pod napięciem -- Drążki izolacyjne i narzędzia wymienne -- Część 2: Narzędzia wymienne (oryg) PN-E-08501:1988 Urządzenia elektryczne -- Tablice i znaki bezpieczeństwa PN-E-08504:1958 NORMA WYCOFANA BEZ ZASTĄPIENIA Elektroenergetyczny sprzęt ochronny -- Pomost izolacyjny PN-EN 61481:2002 Elektroenergetyczny sprzęt ochronny -- Neonowe uzgadniacze faz PN-EN 61243-3:2002 Elektroenergetyczny sprzęt ochronny -- Dwubiegunowe wskaźniki napięcia do 1000 V PN-EN 60832-1:2010Prace pod napięciem -- Drążki izolacyjne i narzędzia wymienne -- Część 1: Drążki izolacyjne (oryg) PN-EN 60832-2:2010 Prace pod napięciem -- Drążki izolacyjne i narzędzia wymienne -- Część 2: Narzędzia wymienne (oryg) PN-E-08503:1980 NORMA WYCOFANA BEZ ZASTĄPIENIA Elektroenergetyczny sprzęt ochronny -- Kleszcze i chwytaki PN-E-08509:1988 Elektroenergetyczny sprzęt ochronny -- Jednobiegunowe wskaźniki napięcia prądu przemiennego do 250 V PN-EN 61230:1999 Elektroenergetyczny sprzęt ochronny -- Uziemiacze przenośne PN-EN 361:2005 Środki ochrony indywidualnej chroniące przez upadkiem z wysokości – Szelki bezpieczeństwa. PN-EN 355:2005 Środki ochrony indywidualnej chroniące przed upadkiem z wysokości -- Amortyzatory 7.5 Wymagania Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 17 września 1999 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy urządzeniach i instalacjach energetycznych [ Dz.U.Nr 80, poz. 912]. 7.5.1. Obiekty i urządzenia elektroenergetyczne 1) Obiekty i urządzenia elektroenergetyczne powinny być: - oznakowane zgodnie z odrębnymi przepisami, - dostępne tylko dla osób upoważnionych i zabezpieczone przed dostępem osób nieupoważnionych. - eksploatowane tylko przez upoważnionych pracowników 2) Urządzenia, instalacje energetyczne lub ich części, przy których będą prowadzone prace konserwacyjne, 3) Jeżeli ruch urządzeń znajdujących się w pobliżu miejsca wykonywania prac lub w pobliżu miejsca instalowania 4) Prace w warunkach szczególnego zagrożenia dla życia i zdrowia ludzkiego, powinny być wykonywane Wyjątkiem są prace eksploatacyjne z zakresu prób i pomiarów, konserwacji i napraw urządzeń i instalacji o napięciu znamionowym do 1 kV, wykonywane przez osobę wyznaczoną na stałe do tych prac w obecności pracownika asekurującego, przeszkolonego w udzielaniu pierwszej pomocy. 5) Zabronione jest: - eksploatowanie urządzeń i instalacji energetycznych bez przewidzianych dla tych urządzeń i instalacji środków - dokonywanie zmian środków ochrony i zabezpieczeń przez osoby nieupoważnione. 6) Prace przy urządzeniach i instalacjach elektroenergetycznych, w zależności od zastosowanych metod a) przy całkowicie wyłączonym napięciu, b) w pobliżu napięcia, c) pod napięciem Ad. a Prace wykonywane przy całkowicie wyłączonym napięciu, stanowią najpewniejszą formę organizacji prac, Ad. b Prace w pobliżu napięcia powinny być wykonywane przy użyciu środków ochronnych odpowiednich Odległości wokół nie osłoniętych urządzeń i instalacji elektroenergetycznych lub ich części znajdujących się pod napięciem, wyznaczające granice strefy prac w pobliżu napięcia i strefy prac pod napięciem, wynoszą: Tablica 1 Odległości wokół nieosłoniętych urządzeń i instalacji elektroenergetycznych
Odległości określone w Tab.1 dla urządzeń i instalacji elektroenergetycznych o napięciu znamionowym do 1 kV, dotyczą tylko linii napowietrznych. Ad. c Prace pod napięciem należy wykonywać w oparciu o właściwą technologię pracy i przy zastosowaniu - Zabronione jest wykonywanie prac na napowietrznych liniach elektroenergetycznych, stacjach - Zabronione jest podczas oględzin urządzeń i instalacji elektroenergetycznych wykonywanych 7) Wyłączenie urządzeń i instalacji elektroenergetycznych spod napięcia; powinno być dokonane w taki sposób, Za przerwę izolacyjną uważa się: a) otwarte zestyki łącznika w odległości określonej w Polskiej Normie lub w dokumentacji producenta, b) wyjęte wkładki bezpiecznikowe, c) zdemontowane części obwodu zasilającego, d) przerwanie ciągłości połączenia obwodu zasilającego w łącznikach o obudowie zamkniętej, stwierdzone 8) Przygotowanie miejsca pracy : Po wyłączeniu urządzeń i instalacji elektroenergetycznych spod napięcia należy: a) zastosować odpowiednie zabezpieczenie przed przypadkowym załączeniem napięcia, b) wywiesić tablicę ostrzegawczą w miejscu wyłączenia obwodu, c) sprawdzić brak napięcia w wyłączonym obwodzie, d) uziemić wyłączone urządzenia, e) zabezpieczyć i oznaczyć miejsce pracy odpowiednimi znakami tablicami ostrzegawczymi. Ad. a) Odpowiednim zabezpieczeniem przed przypadkowym załączeniem napięcia jest: - w urządzeniach o napięciu znamionowym do 1 kV - wyjęcie wkładek bezpiecznikowych - w urządzeniach o napięciu znamionowym powyżej 1 kV - unieruchomienie i zablokowanie Ad. c) sprawdzenie braku napięcia w wyłączonym obwodzie, dokonuje się: - przy użyciu odpowiedniego sprzętu izolacyjnego wskazującego obecność napięcia, np. wskaźników - sprzętu ochronnego zasadniczego i dodatkowego, dobranego w zależności od wysokości napięcia Ad, d) uziemienie wyłączonych urządzeń spod napięcia dokonujemy przy użyciu odpowiedniego sprzętu Uziemienia należy wykonać tak, aby miejsce pracy znajdowało się w strefie ograniczonej uziemieniami; co najmniej jedno uziemienie powinno być widoczne z miejsca pracy. W razie zasilania wielostronnego, uziemienia powinny być wykonane po każdej stronie zasilania Dopuszcza się zastosowanie innych środków technicznych i organizacyjnych zapewniających bezpieczeństwo pracy. 9) Uziemianie w liniach napowietrznych Przy wykonywaniu prac na liniach napowietrznych, które krzyżują się w strefie ograniczonej uziemieniami ochronnymi z liniami znajdującymi się pod napięciem lub które znajdują się w pobliżu takich linii, należy krzyżujące lub sąsiednie linie wyłączyć również spod napięcia i uziemić. Podczas prac wykonywanych przy wyłączonym jednym torze dwutorowej elektroenergetycznej linii napowietrznej o napięciu znamionowym 110, 220 i 400 kV należy: a) tor linii, na którym będą wykonywane prace, wyłączyć spod napięcia i uziemić we wszystkich punktach b) zablokować automatykę samoczynnego powtórnego załączenia (SPZ) na torze pozostającym pod napięciem, c) założyć dodatkowe uziemiacze: - na przewody robocze na każdym słupie, na którym wykonywane są prace wymagające - po obu stronach mostka roboczego przy jego rozłączaniu lub łączeniu, - na przewód odgromowy w miejscu wykonywania na nim prac w warunkach przerwania Przy pracach wykonywanych przy wyłączonej jednotorowej linii napowietrznej należy założyć dodatkowe uziemiacze , jeżeli przebiega na równolegle na odcinkach o łącznej - 110 kV - w odległości mniejszej niż 100 m, - 220 kV - w odległości mniejszej niż 150 m, - 400 kV - w odległości mniejszej niż 200m, 7.5.2 Narzędzia pracy i sprzęt ochronny użytkowane w zakładzie należy: 1) oznakować przez podanie numeru ewidencyjnego, daty następnej próby okresowej oraz cechy przeznaczenia, 2) przechowywać w miejscach wyznaczonych, w warunkach zapewniających utrzymanie ich w pełnej sprawności, 3) poddawać okresowym próbom w zakresie ustalonym w Polskich Normach lub w dokumentacji producenta. 2.1 Zalecenia eksploatacyjne a) Stan techniczny sprzętu należy sprawdzać bezpośrednio przed jego użyciem. b) Osoby dozoru powinny okresowo sprawdzać stan techniczny, stosowanie, przechowywanie c) Narzędzia i sprzęt ochronny, niesprawne lub które utraciły ważność próby okresowe powinny być d) Zabrania się używania uszkodzonych lub niesprawnych narzędzi pracy i sprzętu ochronnego. e) Zabronione jest używanie narzędzi i sprzętu, które nie są oznakowane. 7.5.3 Sprzęt ochronny Osoby zatrudnione przy urządzeniach elektrycznych lub w pobliżu tych urządzeń powinny być wyposażone w odpowiedni sprzęt ochronny, zabezpieczający przed porażeniem prądem elektrycznym, szkodliwym oddziaływaniem łuku elektrycznego oraz przed urazami urazami mechanicznymi. W zależności od przeznaczenia sprzęt ochronny dzieli sie na: 1) sprzęt izolujący, który stanowi ochronę przed przepływem przez ciało człowieka prądu elektrycznego. Do tej grupy sprzętu izolującego zalicza się: - drążki izolacyjne (manipulacyjne, pomiarowe i do zakładania uziemiaczy przenośnych), - kleszcze i uchwyty izolacyjne do bezpieczników, - półbuty, kalosze i rękawice elektroizolacyjne, dywaniki i chodniki gumowe, - narzędzia izolowane - pomosty izolacyjne, 2) sprzęt służący do stwierdzania obecności napięcia: wskaźniki napięcia oraz uzgadniacze faz. 3) sprzęt chroniący przed pojawieniem się napięcia: uziemiacze, przenośne i zarzutki, 4) sprzęt zabezpieczający przed działaniem łuku elektrycznego, produktów spalania i przed zagrożeniami 5) sprzęt pomocniczy: przenośne ogrodzenia i płyty izolacyjne, barierki i linki, nakładki izolacyjne, tablice Ad.1 Sprzęt izolujący 1) Sprzęt ochronny izolujący dzieli się na: a) sprzęt zasadniczy, za pośrednictwem którego można bezpiecznie dotykać części znajdujących się b) sprzęt dodatkowy, użyty łącznie ze sprzętem zasadniczym zwiększa pewność bezpiecznego Tablica 2 Podział sprzętu izolującego
Rodzaje sprzętu izolującego a) Drążki izolacyjne, wykonywane jako uniwersalne, mogą spełniać różne funkcje przy obsłudze urządzeń b) Kleszcze izolacyjne, przeznaczone do zakładania i wyjmowania wkładek bezpiecznikowych, nakładania c) Pomosty izolacyjne, stosowane jako dodatkowy sprzęt ochronny przy obsłudze urządzeń d) Rękawice elektroizolacyjne, stanowią zasadniczy sprzęt izolacyjny przy urządzeniach o napięciu do 1 kV oraz e) Kalosze elektroizolacyjne, używane jako dodatkowy sprzęt ochronny izolujący od ziemi. przy urządzeniach f) Półbuty elektroizolacyjne, używane jako dodatkowy sprzęt ochronny izolujący od ziemi, przy urządzeniach g) Dywaniki i chodniki gumowe, służą jako dodatkowy sprzęt ochronny, izolujący od ziemi przy urządzeniach Ad.2 Sprzęt służący do stwierdzania obecności napięcia Wskaźniki napięcia przeznaczone do sprawdzania obecności (lub braku) napięcia w instalacjach, urządzeniach i sieciach elektroenergetycznych: a) Neonowe wskaźniki napięcia od 1 do 750 V b) Akustyczne wskaźniki napięcia od 1 do 400 V c) Akustyczno-optyczne wskaźniki napięcia od 1 do 750 V d) Jednobiegunowe wskaźniki napięcia do 250 V e) Dwubiegunowe wskaźniki na napięcia 250, 380, 500 i 700 V Ad.3 Sprzęt chroniący przed pojawieniem się napięcia 1) Uziemiacze przenośne do urządzeń stacyjnych i liniowych: a) Uziemiacz jednofazowy, z zaciskami dla linii napowietrznych 110, 220 i 400kV b) Uziemiacz trójfazowy lekki, z zaciskami dla stacji transformatorowych i rozdzielni SN do 30kV; c) Uziemiacz trójfazowy lekki z zaciskami zatrzaskowymi na uchwytach izolacyjnych dla linii d) Uziemiacz lub zwieracz ,z pięcioma lub sześcioma zaciskami zatrzaskowymi, na uchwytach 2) Uziemiacz lub zwieracz zatrzaskowy z uchwytem izolacyjnym na napięcie od 1 do 30 kV. 3) Uziemiacz trójfazowy z zaciskami do podstaw bezpiecznikowych i do rozłączników 4) Uziemiacz trójfazowy do gniazd bezpiecznikowych 25 A i 63A 5) Uziemiacz jednofazowy do gniazd bezpiecznikowych - 25A i 63A 6) Zwieracz uniwersalny z zaciskami kleszczowymi do 50mm; zakładany w rękawicach dielektrycznych 7) Przedłużacz - łącznik zacisku uziemiającego z systemem uziemiającym; przy uziemianiu linii Uziemiacze przenośne służą do zabezpieczenia miejsca pracy przy elektroenergetycznych urządzeniach liniowych i stacyjnych, wyposażonych w przewody okrągłe lub szyny płaskie odłączone od źródła energii elektrycznej - przez połączenie z uziomem. W zależności od liczby zacisków fazowych produkowane są uziemiacze jedno, dwu, trój, cztero lub pięciozaciskowe. W pierwszej kolejności przyłącza się końcówkę przewodu uziemiacza przenośnego do uziemienia, a następnie, za pomocą drążka izolacyjnego, zakłada się zaciski na część urządzenia uziemianego w układzie elektroenergetycznym. 8) Sprzęt zabezpieczający i pomocniczy Do podstawowego sprzętu zabezpieczającego osoby wykonujące prace na wysokości zalicza się: szelki bezpieczeństwa, okulary ochronne, maski przeciwgazowe, pasy bezpieczeństwa, słupołazy, podnośniki i drabinki. Wyposażenie stanowisk pracy na wysokości stanowią: - szelki bezpieczeństwa, - urządzenia samozaciskowe przesuwne, - amortyzatory bezpieczeństwa, - urządzenia samohamowne, - linki bezpieczeństwa (asekuracyjne), - zatrzaśniki rozłączalne i nierozłączalne, - urządzenia kotwiące (zaczepowe), - szyny asekuracyjne i szynodrabiny, - urządzenia do ewakuacji z wysokości. - pasy bezpieczeństwa, - słupołazy. Zgodnie z PN-EN 361:2005 szelki bezpieczeństwa z tylną klamrą zaczepową, linką asekuracyjną i zgodnie z PN-EN 355:2005 amortyzatorem bezpieczeństwa, są podstawowym sprzętem ochrony indywidualnej, zabezpieczającym pracownika przed upadkiem z wysokości, 9) Do sprzętu pomocniczego zalicza się: - przegrody i przeszkody, - przenośne ogrodzenia, - barierki i liny, - płyty izolacyjne, - siatki ochronne, - tablice ostrzegawcze i informacyjne 10) Podstawowe zasady użytkowania sprzętu ochronnego: - Sprzęt ochronny użytkowany i zapasowy należy przechowywać w miejscach wyznaczonych, - Pracodawca ustala sposób ewidencjonowania i kontroli sprzętu ochronnego. - Bezpośrednio przed każdorazowym użyciem sprzętu należy sprawdzić jego stan techniczny oraz - Osoby dozoru powinny okresowo sprawdzać stan techniczny, warunki przechowywania i stosowania - Narzędzia pracy i sprzęt ochronny niesprawne lub takie, które utraciły ważność próby okresowej, - Podczas posługiwania się sprzętem zasadniczym należy zwrócić uwagę na stosowanie go zgodnie Na każdym rodzaju sprzętu ochronnego powinny być wypisane następujące dane: - nazwa producenta, - numer ewidencyjny, czytelny, umieszczony w widocznym miejscu, - wysokość napięcia, do jakiego dany sprzęt jest przystosowany, - data następnej próby okresowej. Sprzęt ochronny gumowy powinien być przechowywany w temperaturze nie wyższej niż 25°C, w stanie nienaprężonym, w miejscach nie narażonych na działanie promieni słonecznych. Sprzęt wykonany z materiałów higroskopijnych (np. z bakelitu lub drewna) należy przechowywać w suchych, zamkniętych pomieszczeniach lub w szczelnych futerałach. 11) Wyposażenie pomieszczeń ruchu elektrycznego w sprzęt ochronny Wykaz sprzętu ochronnego w rozdzielni 15 kV: - drążek izolacyjny manipulacyjny - szt 2 - drążek izolacyjny do zakładania uziemień - szt 2 - neonowy lub akustyczny wskaźnik napięcia - szt 2 - uziemiacze przenośne o przekroju minimum 50 mm2. - szt 3 - cęgi izolacyjne - szt 1 - pomost izolacyjny- szt 1 - rękawice elektroizolacyjne - par 3 - półbuty dielektryczne - par 3 - okulary ochronne - szt. 3 - hełmy ochronne - szt 3 - linka konopna - mb 30 - tablice ostrzegawcze i informacyjne - kpl 1 - apteczka z typowym zestawem leków - sztuk 1 Wykaz sprzętu ochronnego w rozdzielni niskiego napięcia: - rękawice dielektryczne - par 3 - kalosze dielektryczne - par 3 - uziemiacze przenośne o przekroju minimum 50 mm kw. - szt 3 - okulary ochronne - szt. 3 - linka konopna - mb 30 - tablice ostrzegawcze i informacyjne - kpl 1 - apteczka z typowym zestawem leków - szt. 1 12) Sprawdzanie okresowe sprzętu ochronnego Niezależnie od obowiązku sprawdzania sprzętu ochronnego przed każdorazowym użyciem, poszczególne rodzaje sprzętu należy poddawać badaniom okresowym w zakresie i w terminach ustalonym w normach przedmiotowych lub dokumentacji fabrycznej. Badaniom tym podlega zarówno sprzęt użytkowany jak i sprzęt zapasowy. Badania sprzętu ochronnego wykonują upoważnione laboratoria. Tablica 3. Terminy badań sprzętu ochronnego
W przypadku braku wymagań odnośnie badań okresowych, badania takie powinny być wykonywane w zakresie i terminach określonych w szczegółowych instrukcjach eksploatacyjnych. Ad.4 Podstawowe zasady stosowania sprzętu ochronnego W zależności od rodzaju prac wykonywanych przy urządzeniach, instalacjach i sieciach elektroenergetycznych, np. wykonywanie czynności łączeniowych, takich jak: sprawdzanie braku napięcia, zakładanie i zdejmowanie uziemiaczy, wymiana wkładek bezpiecznikowych, uzgadnianie kolejności faz, pomiary wielkości elektrycznych oraz pracach konserwacyjne i naprawcze, wymaga się, w ramach organizacji pracy, zastosowania odpowiedniego sprzętu ochronnego, gwarantującego dla zatrudnionych pracowników, bezpieczne i higieniczne warunki pracy. Sprzęt ochronny należy każdorazowo przed użyciem obowiązkowo sprawdzić, w szczególności: - dostosowanie napięcia znamionowego sprzętu do napięcia znamionowego urządzenia, - aktualność badania okresowego, - brak uszkodzeń mechanicznych. 1) Wykonywanie czynności łączeniowych Przy wykonywanych czynnościach łączeniowych, zależnie od potrzeb, należy stosować odpowiedni sprzęt ochronny i pomocniczy, np.: - przy odłącznikach słupowych - półbuty elektroizolacyjne, - przy nieizolowanych dźwigniach napędów łączników - rękawice elektroizolacyjne - przy zagrożeniach mechanicznych - hełmy ochronne, oraz - okulary ochronne, szelki bezpieczeństwa, pasy bezpieczeństwa, słupołazy, itp. Przy wykonywaniu czynności łączeniowych przy użyciu drążków izolacyjnych, niedopuszczalne jest trzymanie drążka poza ogranicznikiem uchwytu. 2) Sprawdzanie braku napięcia Sprzęt ochronny służący do sprawdzenia braku napięcia obejmuje: wskaźniki izolujące niskiego napięcia, wskaźniki drążkowe niskiego i wysokiego napięcia oraz wskaźniki wysokiego napięcia z drążkiem izolacyjnym. Wymaga się, aby przy urządzeniach wysokiego napięcia stosowane były akustyczne lub akustyczno-optyczne wskaźniki napięcia z samokontrolą działania. Wskaźniki bez samokontroli mogą być stosowane tylko, gdy istnieje możliwość kontroli ich działania bezpośrednio przed i po użyciu na urządzeniach pod napięciem. Wskaźniki wysokiego napięcia powinny być mocowane na drążkach izolacyjnych o odpowiednim napięciu znamionowym. Wskaźników napięcia drążkowych oraz wskaźników napięcia umocowanymi na drążkach nie należy trzymać poza ogranicznikiem uchwytu. Sprawdzenie braku napięcia nie może być oparte tylko na podstawie działania wskaźników stałych (np. wskaźników szynowych) lub odczytu przyrządów pomiarowych. Brak napięcia należy sprawdzać we wszystkich fazach, a w liniach do 1 kV również w przewodzie oświetlenia ulicznego. 3) Zasady zakładania i zdejmowania uziemiaczy przenośnych i zwieraczy - Czynności związane z uziemianiem i zwieraniem należy dokonywać bezpośrednio po sprawdzeniu braku napięcia. - Przy zakładaniu uziemiacza przenośnego należy w pierwszej kolejności założyć i dokręcić zacisk uziemiający - Przy zakładaniu uziemiaczy w urządzeniach powyżej 1 kV powinno się stosować okulary i hełmy ochronne. - Dopuszcza sie zakładanie zacisków fazowych na przewody w inny sposób niż za pomocą drążków izolacyjnych, - Zaciski uziemiaczy i zwieraczy powinny być dostosowane do kształtu i przekroju uziemianych lub zwieranych - Należy uziemiać wszystkie fazy urządzenia, nawet gdy praca ma być wykonywana tylko na jednym przewodzie. - Przy uziemianiu i zwieraniu należy wykorzystywać istniejące naturalne uziomy, uziemienia zbrojenia lub - W razie konieczności stosować sondy uziemiające. Sondę należy wbijać na głębokość 1 m w odległości - Przed każdorazowym użyciem uziemiaczy, przedłużaczy lub zwieraczy należy dokonać ich oględzin. Zabrania się: - uziemiać miejsca pracy poprzez odłączniki i bezpieczniki. - zakładać i przykręcać zacisków fazowych bezpośrednio rękami. Uszkodzone lub niesprawne uziemiacze, przedłużacze lub zwieracze należy wycofać z eksploatacji, w szczególności gdy: a) stwierdzi się uszkodzenie 10% drutów przewodów uziemiacza, zwieracza lub przedłużacza, b) powierzchnia styku zacisku uziemiacza lub zawieracza, płytki złączowej lub zacisku uziomowego c) przez uziemiacz, zwieracz lub przedłużacz płynął prąd zwarcia zbliżony do znamionowej W sieciach i instalacjach do 1 kV dopuszcza sie stosowanie uziemiaczy przenośnych lekkich, jeżeli w miejscu wyłączenia zastosowano uziemiacz przenośny lub zdemontowano przęsło linii od strony zasilania. Dopuszcza się stosowanie zwieraczy zamiast uziemiaczy pod warunkiem, że przewód neutralny jest trwale uziemiony. Przy posługiwaniu się zwieraczem pierwszy zacisk zakładany jest na przewód neutralny. W każdym przypadku należy zwierać wszystkie fazy urządzenia wraz z przewodem uziemiającym, neutralnym lub oświetlenia ulicznego. Na przyłączach oraz w instalacjach odbiorczych dopuszcza się stosowanie zwieraczy lekkich. W urządzeniach stacyjnych uziemiacze przenośne należy zakładać tylko w miejscach do tego wyznaczonych, W przypadku braku takich miejsc uziemiacze przenośne należy zakładać na gołe, nie izolowane i nie malowane części urządzeń, zapewniając pewny styk. W rozdzielniach wyposażonych w uziemniki stałe, jeżeli miejsce pracy po zamknięciu uziemników jest dwustronnie uziemione, w miejscu pracy dopuszcza sie zastosowanie uziemiacza przenośnego lekkiego . Stosowanie uziemiaczy na liniach napowietrznych powyżej 1kV do 110 kV W liniach promieniowych dopuszcza się zabezpieczenie miejsca pracy przez zastosowanie uziemiaczy przenośnych lekkich, jeżeli w miejscu wyłączenia uziemiono linie uziemnikiem lub zastosowano uziemiacz przenośny. W liniach o możliwości podania napięcia z dwóch lub więcej źródeł poprzez zamkniecie łączników, dopuszcza sie zabezpieczenie miejsca pracy przez zastosowanie uziemiaczy przenośnych lekkich, jeżeli w miejscach wyłączeń uziemiono linie uziemnikami lub zastosowano uziemiacze przenośne. Linie napowietrzne 110, 220, 400 kV powinny być uziemiane w miejscach ich wyłączenia uziemnikami stałymi lub uziemiaczami przenośnymi. Miejsce pracy na linii należy uziemić za pomocą uziemiaczy przenośnych lekkich zakładanych na najbliższych słupach. Przy pracach wykonywanych tylko na jednym słupie wsporczym dopuszcza się uziemienie miejsca pracy uziemiaczami przenośnymi lekkimi zakładanymi na słupie, na którym odbywa sie praca. 4) Zakładanie i wyjmowanie wkładek bezpiecznikowych W stacjach wnętrzowych o napięciu powyżej 1 kV do wymiany wkładek bezpiecznikowych należy stosować kleszcze izolacyjne lub chwytak manewrowy. Zaleca sie użycie okularów ochronnych. W przypadkach, gdy użycie kleszczy izolacyjnych jest utrudnione lub niemożliwe, np. w stacjach słupowych, przed wymianą wkładek bezpiecznikowych należy wyłączyć napięcie i obustronnie uziemić miejsce pracy. Wymiany bezpieczników w urządzeniach o napięciu do 1 kV można dokonać bez użycia sprzętu ochronnego pod warunkiem, że ich obudowy zewnętrzne są nieuszkodzone. Wymiany wkładek bezpiecznikowych dużej mocy należy dokonywać za pomocą uchwytu bezpiecznikowego. W razie potrzeby zaleca się użycie okularów ochronnych i rękawic elektroizolacyjnych. Wymiana wkładek bezpiecznikowych powinna być wykonywana po wyłączeniu napięcia w obwodzie, względnie po sprawdzeniu braku obciążenia obwodu. 5) Uzgadnianie faz - Każdy uzgadniacz faz może być użyty wyłącznie przy urządzeniu o napięciu równym napięciu znamionowemu - Podczas uzgadniania faz należy zachować minimalna odległość linki łączącej od części znajdujących się - Uzgadnianie faz przy urządzeniach powyżej 1 kV należy wykonywać w rękawicach elektroizolacyjnych. - Przed uzgadnianiem faz należy sprawdzić działanie uzgadniacza przez dotkniecie końcówką członu - Przy uzgadnianiu fazy należy w pierwszej kolejności dotknąć drążkiem oporowym jedną z szyn (lub cześć a) sygnalizacja obecności napięcia oznacza istnienie różnicy potencjałów, b) sygnalizacja braku napięcia oznacza, że potencjały badanych faz są równe. Uzgadniacz faz nie powinien pozostawać pod napięciem dłużej niż 15 sekund. 6) Wygradzanie i osłanianie części urządzeń elektroenergetycznych znajdujących się pod napięciem Urządzenia elektroenergetyczne lub ich części pozostające pod napięciem znajdujące sie w pobliżu miejsca pracy należy wygrodzić oraz zaopatrzyć w tablice ostrzegawcze, przy zachowaniu odległości podanych w Tablicy 1. Sprzęt służący do osłaniania części urządzeń pozostających pod napięciem powinien mieć wytrzymałość elektryczną i mechaniczną odpowiadającą warunkom w miejscu jego użycia. Przegrody mechaniczne z materiałów izolacyjnych, służące do zakładania między styki otwartych odłączników w rozdzielniach wnętrzowych do 20 kV, powinny być zakładane za pomocą uchwytów na drążkach izolacyjnych lub kleszczy izolacyjnych. W innych przypadkach urządzenie należy wyłączyć spod napięcia i uziemić na czas zakładania przegrody. 7) Pomiary przyrządami na drążkach izolacyjnych Drążki izolacyjne, na których umieszcza się głowice pomiarowe, powinny być dostosowane do napięcia znamionowego linii. Sposób wykonywania pomiaru powinien być określony w instrukcji szczegółowej zgodnie z ramową instrukcją eksploatacyjną. W czasie wykonywania pomiaru należy stosować rękawice elektroizolacyjne. |
| Zmieniony: Wtorek, 06 Grudzień 2011 19:47 |
