2. Wykonywanie pomiarów

2.1 Wstęp

      Instalacja elektryczna powinna być sprawdzana w czasie montażu i po jego ukończeniu, a przed przekazaniem do eksploatacji. Instalacje po rozbudowie lub przebudowie podlegają sprawdzeniom w zakresie zgodności z wymaganiami norm PN-HD 60364 i stanu bezpieczeństwa. Norma PN-HD 60364-6:2008 Instalacje elektryczne niskiego napięcia. Część 6: Sprawdzanie, zawiera:    

      a) wymagania dotyczące sprawdzania odbiorczego za pomocą oględzin i prób instalacji elektrycznej,

         by określić, czy wymagania PN-HD 60364 zostały spełnione. Sprawdzanie odbiorcze odbywa się po wykonaniu

      b) wymagania dotyczące sprawdzania okresowego instalacji elektrycznej, obejmujące szczegółowe badania instalacji,

         właściwe próby i pomiary oraz sprawdzenie czasów wyłączania RCD.     

      W czasie prób i pomiarów odbiorczych i okresowych, należy zastosować niezbędne techniczne i organizacyjne środki ostrożności tak, aby sprawdzenie nie spowodowało niebezpieczeństwa dla osób lub zwierząt, a także uszkodzenia obiektu i wyposażenia nawet, gdy stwierdzono niezgodności.

2.2 Oględziny

      - spełnia wymagania bezpieczeństwa odpowiednich norm wyrobu;

      - zostało prawidłowo dobrane i zainstalowane zgodnie z PN-HD 60364 i instrukcjami producenta;

      - nie ma widocznych uszkodzeń wpływających na pogorszenie bezpieczeństwa.

      Według PN-HD 60364-6:2008 oględziny instalacji elektrycznej i wyposażenia powinny obejmować co najmniej następujące sprawdzenia:     

      a) sposób ochrony przed porażeniem prądem elektrycznym;     

       b) obecność przegród ognioodpornych i innych środków zapobiegających rozprzestrzenianiu się ognia

           oraz ochrony przed skutkami działania ciepła (określone w innych częściach PN-HD 60364);     

      c) dobór przewodów z uwagi na obciążalność prądową i spadek napięcia, uwzględniający przede wszystkim

         ich materiał, sposób zainstalowania i przekrój;     

      d) dobór i nastawienie urządzeń monitorujących i sygnalizacyjnych;     

      e) występowanie i prawidłowe umieszczenie właściwych urządzeń do odłączania izolacyjnego i łączenia;     

      f) dobór urządzeń i środków ochrony, właściwych ze względu na wpływy zewnętrzne;      

      g) prawidłowe oznaczenie przewodów neutralnych i ochronnych;     

      h) przyłączenie łączników jednobiegunowych do przewodów fazowych;

      i) występowanie schematów, napisów ostrzegawczych lub innych podobnych informacji (istnienie schematów

         jest szczególnie niezbędne, gdy instalacja zawiera kilaka rozdzielnic tablicowych);      

      j) oznaczenie obwodów, zabezpieczeń nadprądowych, łączników, zacisków itp.;

     k) poprawność połączeń przewodów; należy sprawdzić, czy zaciski są odpowiednio dobrane do przewodów

        i czy łączenie jest wykonane poprawnie. W razie wątpliwości zaleca się pomiar rezystancji połączeń.

        Rezystancja ta nie powinna być większa niż rezystancja przewodu o długości 1 m i o przekroju równym

      l) obecność i poprawność połączeń przewodów ochronnych, w tym przewodów ochronnych połączeń wyrównawczych

     m) dostępność urządzeń, umożliwiająca wygodną obsługę, identyfikację i konserwację. Sprawdzić należy czy

       zastosowane urządzenia manewrowe są rozmieszczone w sposób umożliwiający ich łatwą obsługę i konserwację.     

      Oględziny instalacji i wyposażenia elektrycznego powinny uwzględniać także wszystkie wymagania szczególne, dotyczące specjalnych instalacji lub lokalizacji.

2.3 Sprawdzanie odbiorcze

      Sprawdzenie to powinno obejmować porównanie wyników z odpowiednimi kryteriami w celu stwierdzenia, czy wymagania PN-HD 60364 zostały spełnione. Osobie dokonującej sprawdzania odbiorczego należy udostępnić informacje wymagane w 514.5 z Części 5-51 i inne informacje niezbędne do wykonania tego sprawdzenia.

      a) ciągłość przewodów ochronnych i przewodów połączeń wyrównawczych;

      b) rezystancja izolacji instalacji elektrycznej;

      c) ochrona za pomocą SELV, PELV i separacji elektrycznej;

      d) rezystancja/impedancja podłóg i ścian;

      e) samoczynne wyłączenie zasilania;

      f) ochrona uzupełniająca;

      g) sprawdzenie biegunowości;

      h) sprawdzenie kolejności faz;

      i) próby funkcjonalne i operacyjne;

      j) spadek napięcia.

      Jeżeli wynik którejkolwiek próby wskazuje na niespełnienie wymagań, próbę tę i każdą próbę poprzedzającą, na wynik której wykryte uszkodzenie mogło wpłynąć, należy powtórzyć po usunięciu przyczyny uszkodzenia.

      Opisane w normie metody wykonywania prób podano jako metody odniesienia; nie wyklucza się stosowania innych metod, pod warunkiem że dadzą one wyniki, co najmniej równie miarodajne.      

      Przyrządy pomiarowe oraz urządzenia monitorujące i metody badań należy dobrać zgodnie z odpowiednimi częściami normy PN-EN 61557. Jeżeli zastosowany jest inny sprzęt pomiarowy, to powinien on zapewnić nie mniejszy stopień sprawności i bezpieczeństwa.

      Próby i pomiary elektryczne powinny być wykonane przez osobę wykwalifikowaną, kompetentną w zakresie sprawdzania instalacji elektrycznej.

2.4 Sprawdzanie okresowe

      Zgodnie z PN-HD 60364-6:2008: okresowe badania instalacji elektrycznych wykonuje się w celu sprawdzenia, czy parametry instalacji lub ich części nie pogorszyły się w takim stopniu, że użytkowanie ich jest niebezpieczne.
      Szczegółowe badania instalacji powinny być przeprowadzone bez demontażu lub z częściowym demontażem według wymagań opartych na odpowiednich próbach zawartych w PN-HD 60364. Badania okresowe wykonuje się dla zapewnienia:  

      a) bezpieczeństwa osób i zwierząt domowych przed porażeniem prądem i poparzeniem;

      b) ochrony obiektu przed zniszczeniem i pożarem oraz wydzielaniem się ciepła w wyniku uszkodzenia instalacji elektrycznej;

      c) potwierdzenia, że instalacja nie jest uszkodzona, a ewentualny ubytek nie wpływa na obniżenie się poziomu bezpieczeństwa;

      d) identyfikacji uszkodzeń instalacji i odstępstw od wymagań PN-HD 60364-6, które mogą spowodować niebezpieczeństwo.

      Zakres sprawdzania okresowego powinien w szczególności obejmować:

      -  sprawdzenie dokumentacji eksploatacyjnej obiektu (instrukcje eksploatacji, książki i raporty
         urządzeń, dokumenty z oględzin, przeglądów, konserwacji, napraw bieżących i remontów, protokóły
         z poprzednich prób i pomiarów okresowych),

      - oględziny dotyczące ochrony podstawowej (ochrony przed dotykiem bezpośrednim),

      - pomiar rezystancji izolacji,

      - badanie ciągłości przewodów ochronnych,

      - sprawdzenie ochrony dodatkowej (ochrony przy uszkodzeniu),

      - próby czasów wyłączania RCD.

      Zgodnie z PN-HD 60364-4-41:2009, podczas sprawdzania zgodności z maksymalnymi czasami wyłączenia, próba powinna być wykonana przy prądzie
różnicowym równym 5 I_∆n     

       Osoba wykonująca badania okresowe powinna mieć możliwość zapoznania się z protokółami poprzednich badań. Jeżeli taka dokumentacja jest niedostępna, należy przeprowadzić niezbędne dalsze badania.