6.6 Urządzenia oświetleniowe

      Pod nazwą urządzenia oświetleniowe rozumie się urządzenia do oświetlenia elektrycznego zewnętrznego i wnętrzowego oraz oświetlenia iluminacyjnego i reklam świetlnych. Urządzenie oświetleniowe stanowi zespół elementów składający się ze źródeł światła i opraw oświetleniowych wraz z obwodami zasilającymi i sterującymi ich pracą oraz konstrukcjami wsporczymi.

      Elektryczne źródła światła stosowane do celów oświetleniowych można podzielić na dwie grupy:

a) żarowe, 

b) wyładowcze.

      Światło w źródłach żarowych jest wypromieniowywane przez włókno doprowadzone do wysokiej temperatury przez płynący prąd. Światło w lampach wyładowczych powstaje przez pobudzenie zjonizowanego gazu albo pary, które znajdują się między dwiema elektrodami. Lampy wyładowcze można dalej podzielić uwzględniając niskie lub wysokie ciśnienie gazu, a dalsza klasyfikacja grupy może zależeć od typu zastosowanego gazu i od tego, czy wewnętrzna ścian­ka bańki lampy jest lub nie jest pokryta substancją fluorescencyjną.

      Nowoczesne oświetlenie to oświetlenie funkcjonalne, energooszczędne i przyjazne człowiekowi. Dla użytkownika dokonującego wyboru rodzaju źródła światła, pomijając kwestię doboru odpowiedniej oprawy, największe znaczenie mają następujące trzy wskaźniki:

— skuteczność świetlna lm/W,

— trwałość  h,

— wskaźnik oddawania barw Ra.

Tablica 6.1 Elektryczne źródła światła (wybrane parametry)

* trwałość lamp wyładowczych (Tablica 6.1, poz. 3—10) zależy od ilości i częstości łączeń.

      Poszczególne rodzaje źródeł światła mają określony zakres zastosowań praktycznych. Dla oświetlania wnętrz najkorzystniejsze są źródła o ciepłym promieniowaniu, znikomym udziale promieniowania UV i wysokiej wierności oddawania barw. Spełniają tę rolę lampy żarowe i świetlówki (poz. 1—4).

     Do oświetlenia zewnętrznego w oświetleniu dużych hal produkcyjnych lub magazynowych i ciągów komunikacyjnych, znajdują głównie zastosowanie różnego typu lampy wyładowcze (poz. 5—10).

      Lampa wyładowcza, w tym również świetlówka, wymaga stosowania układu stabilizacyjno-zapłonowego, który może być umieszczony w oprawie lub bezpośrednio w trzonku lampy.

Rys. 6.1 Klasyfikacja źródeł światła

7. Literatura

1. Bąk J., Pabjańczyk W.: Podstawy techniki świetlnej. Skrypt dla szkół wyższych. Łódź,

    Politechnika Łódzka 1994.

2. Katalog opraw oświetleniowych. Philips 1999,

3. Katalog źródeł światła, osprzętu i systemów sterowania oświetleniem 2000-2002. Philips 1999,11.

4. PN-84/E-02033 Oświetlenie wnętrz światłem elektrycznym.